De officiële benaming is paling, maar beroepsvissers spreken over het algemeen over aal. Verder wordt deze vis met zeer veel lokale namen aangeduid: aal, paling, peling, pellik. Slechts de naam zeepaling duidt op een andere soort: de alleen in zee voorkomende congeraal.

Alle aal-achtigen zijn van oorsprong tropische vissoorten. Dat heeft voor 'onze' aal ondermeer tot gevolg dat hij gedurende de winter niet actief is, maar een soort winterslaap houdt. De voortplanting van de aal is voor menig wetenschapper een mysterie. De voortplanting is nog nooit in het veld waargenomen. Volgens onderzoekers is het heel waarschijnlijk dat de Europese paling (Anguilla anguilla) wordt geboren in de Sargassozee, nabij de Bermuda eilanden.

Vanuit de Sargassozee drijven de palinglarven met de Golfstroom af richting Europese en Afrikaanse kust. Een lange tocht, waar de larven 2 tot 7 cm lang, ongeveer drie jaar over doen. In het vroege voorjaar verschijnen de jonge, doorzichtige aaltjes (glasaal, ca. 7 cm lang) voor de Nederlandse kust, die vervolgens het zoete water in trekken. Eenmaal in stromend water, een rivier of zelfs een kier in een sluis, zwemt de glasaal tegen de stroom in. De aaltjes eten allerlei levende prooien zoals wormen, watervlooien en insekten. Vanaf een lengte van 25 centimeter eet de paling ook vis.

Dat paling ook dood aas zou eten is een fabeltje. Aal groeit langzaam; marktrijpe aal van ca. 30 cm. is acht à tien jaar oud. Bij een lengte vanaf 30 cm. (mannetjes) tot 45 cm. (vrouwtjes) verandert de aal van uiterlijk. Ze worden dan aangeduid als schieraal, vanwege de witte, schiere buik. Op dat moment trekt de aal opnieuw naar zee, om zich te gaan voortplanten. In dit stadium belandt een paling in Nederland vaan in een rokerij. Glipt hij door de mazen van het net, dan gaat de paling terug naar zijn geboorteplaats. Daar aangekomen legt het wijfje miljoenen eitjes en sterft. Vervolgens begint met de larven de cyclus weer opnieuw.

De vraag rijst hoe de paling de weg naar zijn geboortegrond weet te vinden. De paling zwemt op vrij grote diepte, 's nachts op 40 tot 250 meter, overdag tot op 500 meter. Op deze diepte zijn sterren en zon onzichtbaar. Een verklaring moet eerder gezocht worden in het aardmagnetisme. Duits onderzoek heeft aangetoond dat de paling met behulp van aardmagnetisme een bepaalde kompasrichting kan aanhouden.

De Romeinen waren indertijd al liefhebbers van paling. Wij Nederlanders beschouwen gerookte paling als een delicatesse. De Belgen serveren paling bij voorkeur 'in 't groen'. Paling is een vette vissoort. Het bevat gunstige, sterk onverzadigde vetten. Dit onverzadigde vet werkt zelfs cholesterolverlagend.
De voedingsvoorlichters adviseren om één à twee keer per week vis te eten, waarvan een keer een vettere soort.